می‌دانید امروز، قدرت ملی کشورها چگونه محاسبه می‌شود؟

ایده‌بازار: از دیرباز کشورهای مختلف در پی ترسیم و ارزیابی "توان و قدرت ملی" خود در مقابل رقبا و تهدیدهای مختلف بوده‌اند. اما رویکردهای سنتی مبنی بر ارزیابی ظرفیت نظامی یک کشور یا رتبه‌بندی‌های جداگانه براساس شاخص‌های متعدد، تصویر روشن و کل‌نگرانه‌ای را پیش روی دولتمردان قرار نمی‌دهد.

به‌علاوه، تحولات گسترده جهانی اخیر، به‌ویژه در عصر فراصنعتی، شرایط جهانی نوینی را خلق کرده است. این امر، سیاست‌گذاران ملی و دفاعی کشورها را در تحلیل وضعیت موجود، ترسیم وضعیت مطلوب آینده (چشم‌انداز)، و بررسی سناریوها و روند افزایش توانمندی‌های کشور با مشکلاتی روبرو می‌سازد.

یکی از جدیدترین تعاریف "قدرت ملی" عبارتست از:

           "ظرفیت یک کشور در پیگیری اهداف استراتژیک خود از طریق اقدامات هدفمند"

چنین نگاهی به قدرت ملی مؤید دو بعد کلی از ظرفیت ملی است:

1. بعد خارجی: ظرفیت یک ملت در تاثیرگذاری بر محیط جهانی به کمک پتانسیل اقتصادی، سیاسی و نظامی خود.

2. بعد داخلی: ظرفیت یک ملت در تبدیل منابع جامعه به دانش اجرایی جهت تولید بهترین فناوری‌های نظامی و غیرنظامی ممکن.

به همین جهت، رویکرد جامع به قدرت ملی باید هر دو بعد را مدنظر قرار داده و از سه عنصر ذیل تشکیل گردد:

1. منابع ملی: فناوری، سازمان، منابع انسانی، منابع مالی و سرمایه‌ای، منابع فیزیکی

2. عملکرد ملی: محدودیت‌ها و موانع خارجی، ظرفیت زیرساختی، منابع تفکری

3. توانمندی نظامی: منابع استراتژیک، توانمندی تبدیل، کارآیی و برتری رزمی

مطالعات نشان می‌دهد فعالیت‌های آینده‌پژوهی و آینده‌نگاری در کشور، بدون داشتن ابزارهای کارآمد و جامع، به توفیق چندانی دست نمی‌یابد. دراختیارداشتن یک "الگوی کاربردی جهت ترسیم و ارزیابی توانمندی و قدرت ملی" امکان ترسیم و تحلیل وضعیت موجود، روند تکامل توانمندی‌ها، ترسیم وضعیت مطلوب آینده (چشم‌انداز 20 ساله کشور و بخش دفاع)، کشف راهکارهای توسعه توانمندی‌ها، تدوین استراتژی‌های کارآمد، و مقایسه مستمر کشور با تهدیدات بالقوه و بالفعل را فراهم می‌آورد.

باید مدیران کشور تلاش کنند بعد از بررسی ابعاد مختلف و رویکردهای متفاوت به قدرت ملی، چارچوب و الگویی کاربردی و جامعی جهت ارزیابی قدرت ملی (چه قدرت سخت و چه قدرت نرم) و حرکت به سمت شرایط ایده‌آل تعریف نمایند.

منبع:

محمدرضا میرزاامینی، اندیشگاه شریف، 1385

www.SharifThinkTank.com

English

صفحه اصلی

سیاسی - دفاعی

تمامی حقوق مادی و معنوی این سایت، متعلق به اندیشگاه شریف می باشد. 1385 هجری شمسی

همانطور که در تاریخ، صلح بد دیده  نشده، جنگ خوب هم روی نداده است

-بنیامین فرانکلین