آیا کره زمین، موجودی زنده است؟

ایده‌بازار: هر موجود زنده، متشکل از هزاران، میلیون‌ها و میلیاردها سلول و عنصر زنده است همانند میکروب‌ها، حشرات، حیوانات، گیاهان، انسان‌ها و امثالهم. در واقع، هر موجود زنده، خود از میلیون‌ها و میلیاردها موجود زنده دیگر تشکیل شده است. شما یک قلب زنده، یک مغز زنده، یک ریه زنده، یک معده زنده و مواردی از این دست دارید که خود آن‌ها هر یک، متشکل از میلیون‌ها و میلیاردها بخش زنده دیگر است.

با این حساب، چرا خود "زمین" نمی‌تواند یک موجود زنده باشد؟ زمینی که دربردارنده‌ی میلیاردها موجود زنده دیگر است؛ تنفس می‌کند؛ تکان می‌خورد؛ عطسه می‌کند؛ آب می‌خورد؛ و ...؟

یک دانشمند برجسته آمریکایی به نام جیمز لاولاک، در پی تحقیقاتی که برای سازمان هوافضای آمریکا (ناسا) راجع به حیات در مریخ انجام می‌داد به این مفهوم انقلابی دست یافت و آن را در کتابی تحت عنوان "گایا: نگاهی جدید به زندگی روی زمین" (سال 1979 میلادی) منتشر کرد (کتاب‌‌های جدیدی راجع به این مفهوم نیز توسط همین نویسنده منتشر شده است). گایا که در یونانی به معنای الهه زمین است و تعبیری برای نشان‌دادن زنده‌بودن کره زمین است. تعابیر مشابهی در قرآن نیز راجع به زنده‌کردن زمین توسط خداوند (در آغاز خلقت) وجود دارد.

این دیدگاه که پایه‌های علمی دارد و زمین را سیستمی سایبرنتیکی تعریف می‌نماید، منتقدانی نیز دارد و بحث راجع به آن ادامه دارد. اما پیامد چنین دیدگاهی جدید و پارادایمی انقلابی راجع به محیطی که در آن زندگی می‌کنیم چیست؟ قطعاً باید نوع نگاه نوع ما به زمین، مراقبت از محیط زیست، و نحوه رفتار ما در زندگی دستخوش تغییراتی جدی شود.

منبع:

James Lovelock, “Gaia: A New Look at Life on Earth”, 1979

English

صفحه اصلی

یادگیری - زندگی

تمامی حقوق مادی و معنوی این سایت، متعلق به اندیشگاه شریف می باشد. 1385 هجری شمسی

زمین را نوازش کنید و از آن برکت بگیرید، زیرا او مادر شماست؛ مادری که به فرزندانش مهربان است

-حضرت محمد (ص)