آیا روبات‌ها هم احساساتی می‌شوند؟

ایده‌بازار: امروز، روبات‌ها نقش جدی در زندگی بشر بازی می‌کنند و هر روز، این نقش بیشتر و پررنگ‌تر می‌شود. آنان می‌توانند فکر کنند، تحلیل کنند، تصمیم‌گیری کنند و اقدام کنند. اما آیا احساس هم دارند؟ آیا می‌توانند احساسات خود را نسبت به وقایع نشان دهند؟ آیا آن‌ها هیجان‌زده هم می‌شوند؟

حتماً یکی از فیلم‌های سینماییِ تخیلیِ ساخته‌شده راجع به احساسات روبات‌ها و تکامل فکری و روحی آنان را دیده‌اید. ایده‌ی اصلی آن‌ها این است که روبات‌های پیشرفته و تکامل‌یافته‌ی آینده، به‌ویژه در معاشرت با انسان، از خود احساسات بروز خواهند داد و به هویتی انسانی دست می‌یابند و این می‌تواند پیامدهای مثبت یا منفی برای انسان داشته باشد.

اگرچه منتقدان وجود احساسات در روبات‌ها معتقدند احساسات و هیجانات، ویژگی ذاتی و اساسی انسان و موجودات زنده است و در هیچ موجود غیرزنده‌ی دیگری یافت نمی‌شود، اما شرکت سونی، سگی به نام "رفیق" (AIBO) ساخته است که می‌تواند از خود احساسات نشان دهد. این سگ روباتی، علاوه بر این که می‌تواند راه برود، بنشیند و پارس کند، تحریک شده و براساس تجربیات خود به مرور یاد می‌گیرد و از خود احساسات نشان می‌دهد و بعضاً رفتارهای غیرقابل‌پیش‌بینی نشان می‌دهد.

ایده اصلی چنین روبات‌هایی، سیستم احساسات انسان است که تا حدی قابل شبیه‌سازی است. هر انسان، در مواجهه با شرایط و وقایع، سه سوال اساسی مطرح می‌کنند: شرایط چقدر مهم است (جهت اولویت‌بندی)؟ برای من خوب است یا بد؟ و این‌که آیا می‌توانم به صورت مناسب واکنش نشان دهم یا خیر؟ با دسته‌بندی احساسات انسان، می‌توان رفتارهای مشابه را در روبات‌ها ایجاد کرد. "تحریک" نشان‌دهنده میزان اهمیت شرایط است. "خوشحالی" یا "ناراحتی" نشان‌گر خوب‌بودن یا بدبودن شرایط است. "شهود" یا "گیج‌شدن" هم به علت پیچیدگی شرایط و احتمال مواجهه با یک شرایط خاص رخ می‌دهد.

اخیراً هالیوود نیز یک میمون طراحی و ساخته است که هم‌اندازه یک میمون واقعی است و پشت بدن پوشیده از مو و پوست نرم آن، یک روبات سخت قرار دارد که مجهز به حسگرهای صدا و لامسه بوده و در اثر تماس با اشیاء یا صاحب خود، از خود احساس خوشحالی یا ترس و یا دیگر حالت‌های هیجانی میمون‌ها را نشان می‌دهد. این اسباب‌بازی مناسب کودکان بالای 5 سال است.

منبع:

محمدرضا میرزاامینی، اندیشگاه شریف، 1385

امیر نادرپور، ماهنامه نوآور، شماره 22، 1385

English

صفحه اصلی

فرهنگی - هنری

تمامی حقوق مادی و معنوی این سایت، متعلق به اندیشگاه شریف می باشد. 1385 هجری شمسی

وقتی همدردی پیدا شد، درد سبکتر می شود

-سعید نفیسی